Tefloro |
7 |
Redakoro: Zhang Xuesong |
|
Socikultura kaj movada Revuo |
Nov'2003 | tefloro(a)peoplemail.com.cn |
Trevor Steele
rezignis pri sia posteno de ghenerala direktoro en UEA: li dejhoros nur ghis la
venonta printempo, kiam li forlasos Europon pro privataj kauzoj. Steele
enpostenighis en autuno 2001 kaj estis konfirmita ghis decembro 2005. Lia subita
kaj frutempa demisio trafas kiel fulmo en la jam malserena chielo de Roterdamo.
Bedauron pro lia decido esprimis liaj dungintoj, dum ghojon esprimis diversaj
aktoroj de la bullerismo.
Startinte
sub la devizo "Harmonio interne, ekspansio ekstere", la konata
literaturisto bedaurinde ne sukcesis realigi ghin. Dum la lastaj jaroj UEA ne
ekspansias, male ghi regresadas kvante kaj kvalite. Kaj la interna konflikto
transformighis al giganta kverelo inter finvenkistoj. Trevor Steele mem estis
objekto de acida satiro fare de Istvan Ertl kaj kelkaj el siaj nunaj oficistoj.
Pri
la regreso de UEA probable Steele ne havas kulpon: li saltis sur delonge
sinkantan shipon. Pri la interna atmosfero, kaj ghenerale pri la oficeja
strukturo, certe influis ankau lia propra rolo.
Trevor Steele
reprezentis la Esperantan PEN-Centron okaze de la promulgado de la Konstitucio
de la Esperanta Civito; la Charton mem li tradukis poste al la angla. [HeKo]
Flavio Rebelo [Brazilo]
La teamo de Ghangalo, kiu dum la lastaj nau monatoj elmontris sian seriozecon kaj profesiecon per la plej granda notico-portalo en Esperanto (http://ghangalo.com), volas dividi kun la tutmonda esperantistaro la defion establi la unuan sur la mondo profesian interretan televidkanalon tute en
Esperanto - ITV (Internacia Televido).
La problemoj pri televidaj elsendoj en Esperanto delonge kirlighis en la menso de tiuj, kiuj establis Ghangalon. La skipo multe studis pri la temo, multe enketis che profesiuloj kaj laborantoj en tiu merkato, alvenante al la konkludo, ke jam eblas al la esperantistoj havi sian propran televidon. La kostoj por ses-monata funkciado de la interreta televidkanalo ITV (Internacia Televido) atingas 35 mil eurojn (la mono estos uzata por ses monatoj da laboro, achetado de teknikaj aparatoj, dungado de kompetentaj homoj kaj teknikistoj, kaj pretigo de studioj kaj kameraoj). La celo de la kampanjo estas kolekti la kapitalon per mondonacoj kaj kontribuoj de la tutmonda esperantistaro, individue au klube, por la establo de profesia televidkanalo en Esperanto.
Al tiuj, kiuj volas kontribui au informighi pri la establo de ITV, oni petas viziti la subportalon de la kampanjo (http://ghangalo.com/televido), au kontaktu la administrantoj de la kampanjo per la retadreso televido@ghangalo.com. En tiu subportalo trovighas pli detale informoj pri la manieroj kontribui, mone, teknike au persone. La brazilano Flavio Rebelo, la motoro malantau Ghangalo kaj la projekto ITV, planas baldau ekpilgrimi tra Esperantio, irante de klubo al klubo tra la kontinentoj, persone, eksplikante pri kio temas la afero, kaj kiel ghi revolucios la manieron, per kiu ni rilatas al la internacia lingvo.
UEA (Universala Esperanto-Asocio) kaj ESK (Esperanto-Societo Kebekia) jam forte subtenas la kampanjon. Alvenas nun la tempo ricevi de la unuopaj esperantistoj la apogon, kiu estos decidiga por la establo de propra, plene Esperanta, televidkanalo. Tial la administracio de la Projekto ITV deziras sincere kaj tutkore peti, ke esperantistoj kaj E-organizajhoj subtenu la projekton establi interretan televidkanalon, per monaj kontribuoj. Paralelaj kampanjoj organizotaj de kluboj kaj asocioj de Esperanto tra la mondo estas do tre bonvenaj, kiel maniero financi la projekton. Partoprenu vi ankau en la plej granda aventuro de nia lingvo ekde ties lancho, en 1887 - la establo de la unua televidkanalo en Esperanto.
Triopa
delegacio, gvidata de sen. Marie-France Conde Rey, oficiale kaj aktive
partoprenis en la sesioj de la Mondcivitanaj instancoj, en Parizo 25-27 oktobro
2003. Al la Kongreso de la Popoloj c-ano Giorgio Silfer havis la okazon prezenti
la panoramon de la esperanto-mondo, klarigante la rolon de la Esperanta Civito,
kies strukturo kaj aktiveco vekis tre pozitivan intereson.
La
Kongreso de la Popoloj akceptis la ideon, proponitan de nia delegacio, okazigi
mondkongreson de la senshtataj popoloj, por montri konkretan alternativon al UN,
kiu nuntempe funkcias nur sur la nacishtata fundamento. La mondkongreso estas
planata en Svislando, por jaro post 2005.
La
Civita delegacio havis agrablan kaj fruktodonan interparolon kun la gvidantoj de
Monda Fonduso por Solidareco Kontrau la Malsato. Estas proponite, ke chi tiu
institucio (kies oficiala lingvo estas esperanto) funkcios kiel kanalo por la
investado de la Esperanta Civito, favore al projektoj kontrau la mizero
(inkluzive de tiu fontanta el la senlaboreco, en orienteuropaj landoj). Pri la
temo okupighos la Vickonsulo pri socialaj aferoj.
Kunlaboro
inter la Mondcivitanoj kaj la Esperantianoj okazos ankau kadre de la baldaua
Europa Socia Forumo. [HeKo]
de Richard Schneller
La
76a SAT-kongreso okazis de la 12a ghis 19a de julio 2003 en Chaudefono [La
Chau-de-Fonds]. Estis la dua en Svislando post tiu de la jaro 1981 en Bazelo. La
programo de la kongreso estis tre varia kaj sharghita. La laborkunsidoj de SAT
kaj de ghiaj frakcioj (ekologiisma-verda, komunista, liberecana, mondcivitana,
sennaciista) ebligis trakti gravajn demandojn per libera diskuto de la membroj.
Ne mankis interesaj prelegoj altnivelaj.
Dum
la inauguro en la aulo de la liceo 'Blaise Cendrars' la sekretario de SAT,
Kreshimir Barkovich, prononcis anstataue la festparoladon de Kep Enderbio [Kep
Enderby], iama australia ministro, ne povinta cheesti la kongreson, kiu pledis
por etiko de tutmondigho. Lise Berthet, reprezentanta la urbajn autoritatojn,
klarigis la funkciadon de la svisa federacio lau historia estigho kaj nuna
praktiko. Shi esprimis la esperon, ke la mondo realigos veran universalan
federacion kaj gratulis la cheestantojn pri la uzo de universala lingvo. Post la
malferma sesio shi inauguris anstatau strato au placo Fruktoghardenon de
Esperanto sur municipa grundo.
Fransoao
Degol [François Degoul] prelegis pri "La rolo de SAT kaj SAT-anoj en
zamenhofologiaj studoj", Ghiorgho Silfer [Giorgio Silfer] pri "La Universala
deklaracio de lingvaj rajtoj", Valtero Ĵelani [Walter Zelazny] pri "Esperanto vidalvide al sociaj kaj religiaj pensoj kun aparta analizo pri
lantiismo". Natalja AroloviCh rakontis per lumbildoj la vivon de "La
pentrista dinastio Benois" origine el Peterburgo kaj rifughintoj en Parizo.
Okazis staghoj pri japana kulturo (Ando Viola Murasaki), kuba muziko kaj danco
(Maira Nunjez Hernandez), literaturaj kafumoj kun Istv¨¢n Nemere pri sia vivo,
verkado kaj laste aperinta titolo "Krias la silento", dum Hans-Georg Kaiser
prezentis sian tradukon "La mortula shipo" de B. Traven.
La
partoprenantoj de politika kaj socia forumo intershanghis spertojn el diversaj
landoj. Dum la tuta kongreso oni multe parolis pri la Europa Socia Forumo
okazonta en novembro 2003 en Parizo kaj kiu inspirighas de la Monda Socia
Forumo. Estis diskuto pri la maniero prezenti esperanton kiel taugan
interkomprenilon por movado kun parencaj celoj. Okazis interesa debato pri la
nova PIV sub la titolo "Plena Ilustrita Vortaro unu jaron poste: dankoj kaj
mankoj" kun la du akademianoj Perla Martinelli kaj Mishel Duk Goninaz [Michel
Duc Goninaz]. El la distra parto ni menciu vesperon kun neushatelia folklora
grupo kaj mallongan filmon kun la vocho de Klaudjo Pirono [Claude Piron] pri la
iama kaj nuntempa fabrikado de muzikautomatoj en la regiono.
Scivoleme
oni atendis la premieron de la dramo "La familio de Anto Speri" pri denaskaj
esperantistoj, identeca krizo familia kaj shanghighoj por la homoj kaj socioj
orienteuropaj en la 1990aj jaroj. Dum la autoro Ghiorgho Silfer [Giorgio Silfer]
mem okupighis pri la lumoj, la juna bulgara reghisoro Jordan Todorov gvidis la
italan amatoran trupon el Torino. La tuta skipo rikoltis varman kaj kuraghigan
aplaudon de la publiko.Koncerto de klezmera kvarteto "Razzmatazz" (kiu
signifas "tuj shatata"), sin inspiranta de jida tradicia muziko,
entuziasmigis la auskultantojn. Alloga estis spektado de esperantaj filmoj kiel
ekzemple "Mefisto" de Ishtvano Shabo [Istv¨¢n Szab¨®], "Angoroj" de J.
L. Maheo, "Babel" de Ivon Davis, "En Europo ie", hungara kontraumilita
filmo, kaj "Espere despere", tri humuraj teatraĵoj pri esperanto kaj
ghia socio.
Post
longdaura bankedo la artisto Solo(tronik) sukcesis dancigi ech grizharulojn per
modernaj ritmoj. Al tio kontrastis la muzika recitalo kun lidoj de shubert kaj
Shuman en Esperanto interpretitaj de Loreta Geiger kaj Ĵan-Tieri Von Buren
[Jean-Thierry von B¨¹ren] kun akompano de la pianistino Raluka Pekinjot
Dumitresku [Raluca P¨¦quignot-Dumitrescu]. Sekvis dadaisma interludo per koloraj
kuboj kun samtempa recito de Jarlo Martelmonto. Finis la vesperon la populara
kantistino Anjo Amika.
Merkrede
matene okazis vizito de la urbo Neushatelo kaj posttagmeze ekskurso al la
gorghoj de la rivero Areuso, kiu trovighas en naturprotektita zono. Marshantoj
tie renkontis surprizite Chamon de proksime kaj povis observi akvan merlon. Por
la tagmangho oni regalis la ekskursantojn per bongustaj trutoj. Alifoje la
kongresanoj vizitis la urbon Chaudefono kaj ghian horloghan muzeon kaj ankau la
urban bibliotekon, kie trovighas CDELI (Centro de Dokumentado kaj Esploro pri la
Lingvo Internacia).
Tre
kontentaj revenis la partoprenintoj al la antaukongreso el Grindelvaldo, loko en
la montaro, kie impresas la pintoj de la Bernaj Alpoj: daure brilis la suno kaj
ne estis varmego.
La
Esperanta Civito debatis aparte en la magistratejo dum du tuttagaj kunvenoj. En
tiu semajno okazis ankau esperantokursoj en KCE (Kultura Centro Esperantista)
proksime de la kongresejo. Chio chi postulis de la organizantoj grandajn
fortostrechojn, ne laste char ili krome prizorgis la eldonon de kvin dupaghaj
numeroj de "Heroldo" speciale por la kongresanoj kun la taga programo kaj
raportoj pri la antautagaj okazintaĵoj. Vershajne tiu elCherpiga okupiteco
estis la kauzo de kelkaj organizaj mankoj kaj malfruoj ne tre gravaj dum tiu
multfaceta kaj entute sukcesa kongreso. Fine la prezidanto de la plenumkomitato
de SAT, Jakvo SHram [Jakvo Schram], kontente konkludis kaj fermis la kongreson
invitante Chiujn al la venontjara en Bratislavo (slovaka Chefurbo).
La
sonoj de naghado kaj akvoludoj shvebis chiutage super la lago. Krioj el arbaro:
"Mi trovis jam kvin!" Ehho: "Ech unu such-bombonon mi ne
trovis... kie... ha jen unu!". Internacia Futbala Championajho kun
komentario: "Tomoya lerte preterpasas du atakantojn, plue al Florian,
Gretel klopodas haltigi lin, sed shoto al golo... Kristine haltigas tion per
forta piedbato - tute ghis la alia golo!"
Jen
sonbildoj de la 35a Internacia Infana Kongreseto okazinta fine de julio en
Lerum, 20 km de Gotenburgo. GHi arigis 27 infanojn el ok landoj (Belgio,
Francio, Hungario, Japanio, Kubo, Norvegio, Rumanio kaj Svedio), la plimulto
knabinoj. Alta proporcio venis el E-familioj kun bona lingvoscio; tamen kvarono
havis malpli da kapablo ol la kongreseto vere bezonas; tiuj partoprenis
chiutagan paroligan kurson.
Kelkaj
gepatroj kaj aliaj familioj kun infanoj aldonighis al nia ekskurso al la bonega
bestoghardeno en Bor¨ªs. En alia tago, gepatroj, jhurnalisto kaj interesitoj
vizitis la IIK-ejon kaj la infanoj pretigis koncerteton por ili. Popularaj
programeroj estis pentrado, desegnado, kolchena farado, sportaj olimpikoj kun
premioj, apudlaga fajro, du trezor-serchoj, muzikado kaj dancado, segho-ludoj
kaj la chiunokta endormiga rakonto, per kiu la infanoj auskultis tutan libron:
"Avinjo". La tuton ne eblas rakonti chi tie. Vizitu la hejmpaghon de
IIK por legi raportojn verkitaj de la infanoj kaj vidi fotojn. Iru al la
hejmpagharo de UEA kaj serchu sub 'Kongresoj'.
Ni
kore dankas al Aino, nia surloka gvidanto, kiu glatigis por ni chion, kaj al la
aliaj gvidantoj kaj helpantoj.
Omraam Mikhael Aivanhov (1900-1986) [Francio] Trad. Claude Piron
Oni maljustis kontrau vi, vin kritikis, kalumniis, chu? Nu, tio okazis, konsentite, sed kial fiksi vin sur tio kaj resti malfelicha dum tagoj kaj tagoj? Diru al vi: "Ech se kelkaj ne amas min, multaj aliaj min amas, la Sinjoro mem min amas!" Tiel vi pensos pri viaj amikoj, pri la dia mondo, pri la Sinjoro, kiu kreis tiom da belaj kaj bonaj ajhoj, de kiuj vi profitas je chiu monento de via ekzisto, kaj vi forgesos la malbonon, kiun oni faris al vi. Ekzercante vin tiamaniere, vi sukcesos ighi sensenta pri la negativa flanko de la vivo.
La ghusta sentemo estas la arto tuttute bonvenigi en sin la Chielon kaj fermi sin al chio negativa kaj malluma. Esti sentema nur pri negativajhoj, tio estas sentimentalacho, malsana manifestigho de la personeco. Kian felichon vi povas atendi, se plu ekzistas por vi nek la Chielo, nek la angheloj, nek la floroj, nek la birdoj, nek la amikoj, nur homoj malicaj kaj nejustaj?
Jaroslav Vorobjov, Rusio
En malproksima nekonata por vi lando Ljapiklando
loghis malgrandaj violkoloraj ljapikoj. Interalie, ili scipovis paroli
Esperante.
Kaj apud la lando situis alta, densa kaj malluma arbaro, en kiu loghis nigraj
malicljapikoj. Ili chiam faris malbonon al ljapikoj.
Malicljapikoj antaue estis ljapikoj, sed iun tagon en Ljapiklandon venis malica
sorchistino, kiu volis, ke chiuj ljapikoj ighu malbonaj, nigraj kaj malicaj, kia
shi mem estas. Tiun malbonan kaj malican sorchistinon oni nomis Reghino de
Obskuro.
Tamen shi ne sukcesis fari chiujn malicljapikoj, char shiaj sorchoj efikis nur
tiujn, kiujn shi vidis. Inter ljapikoj, kiujn shi vidis kaj sekve sukcesis
konverti, estis princino, kiu momente estis promenanta. Cheestis ankau ljapiko
Ivano, kiu staris che la sojlo de sia domo kaj estis elironta, kiam Reghino de
Obskuro ekvidis lin.
Kiam ljapikoj ekvidis sin nigraj, ili forkuris en arbaron. Sed Ivano ne kuris en
arbaron, li restis hejme, char li restis bonkora kaj sagha. Li nur ekstere ighis
nigra kaj aspektis kiel malicljapiko.
Malicljapikoj permesis al neniu eniri la arbaron krom iliaj samgentanoj. Tiam
ljapikoj iel allogis malicljapikojn en banejon kaj komencis lavi ilin, froti per
brosoj kaj shvitigi. Sed ne okazis iu ajn rezulto, char malicljapikoj
elshirighis kaj chiel kontrauagis la lavadon. Kaj fine ili forkuris en arbaron.
Tiam Ivano diris al la Regho, ke li iros en la arbaron por rigardi kiel
malicljapikoj vivas tie. Kiam Ivano venis en la arbaron, la malicljapikoj
akceptis lin kiel sian samgentanon. Li ja ekstere distingighis de ili per nenio.
Ivano rimarkis, ke che malicljapikoj apud okuloj aperis violkoloraj makuloj.
Tiam li decidis observi. Kaj post kelkaj tagoj frumatene tuj post vekigho li
ekvidis malicljapikon, kiu ploris, kaj sur vangoj, lau kiuj fluis larmoj, aperis
violkoloraj postsignoj. Tiam Ivano revenis en sian landon kaj diris al la Regho,
ke nigra farbo forlavighas per larmoj. La Regho do ordonis al chiuj ljapikoj
sensheligi cepojn kaj la larmojn, kiuj fluas el iliaj okuloj dum la procedo,
vershi en vazojn.
Vespere Ivan havis kelkajn barelojn kun larmoj. Nokte li prenis la barelojn kaj
alrulis ilin en la arbaron al dormantaj malicljapikoj kaj aspergis ilin per
larmoj. Kiam ili vekighis, ili ekvidis, ke ili denove ighis violkoloraj. Tagmeze
ljapikoj atingis sian landon kaj ekvivis bone kiel antaue.
La Regho edzinigis la princinon al Ivano, char li kredis, ke se io okazos al la
princino, Ivano prizorgos shin kaj gardos kontrau malfelicho.
De tiam Reghino de Obskuro ne plu venis al Ljapiklando, char shi sciis, ke en
tiu lando loghas ljapiko, kies nomo estas Ivano. (La
verko akiris 1-
premion en la konkurso Fabelo Internacia)
Yu
Rongkang
En la 25-26a de oktobro okazis esperantista
kunloghado en urbo Huangshi. Pro longa distanco inter la kunloghejo kaj mia
urbo, mi kaj sinjoro Xie Kui decidis fruigi nian veturon por ghusttempa atingo
Tagmeze de la 24a ni ekveturis autobuse. Dum la
5-hora veturado ni multe babilis pri la vorto "kunloghado", pri kiu
samideanoj multe diskutis lasttempe en nia forumo. Ni babilis ankau pri urbo
Huangshi, kiu estis iom sankta en mia koro. En la okdekaj jaroj de la pasinta
jarcento, tie oni elbakis kelkdek milojn da esperantistoj pere de Koresponda
Esperanta Lernejo. Kaj ankau de tie venis al nia urbo Jingzhou esperantista
pioniro sinjoro Deng Huijin, kaj ghuste de tiam ekaktivis esperanta movado en
nia urbo.
Pro trafika akcidento sur la shoseo nia autobuso devigite haltis
tri horojn. Je la 9a nokte ni finfine atingis la urbon. Elautobusighinte ni
trovis sinjoron Begonio, inteligentan kun okulvitroj, kiu atendis nin jam pli ol
tri horojn.
En la autobuso al nia celloko, tetrinkejo "Ne Disigho Sen
Renkontigho" ni gaje parolis Esperanton. Iu fraulino sidanta apud ni atente
auskultis nian parolon, kaj finfine demandis min, "Chu vi parolis la
korean?". "Ne, ni parolis Esperanton." mi respondis Chine.
Kiam ni atingis la trinkejon, kie jam atendis nin sinjorino Zhou
Taohua, posedantino de la tetrinkejo kaj prezidantino de Huangshi-a E-Asocio,
kaj lokaj samideanoj. La majstrino tuj regalis nin per bonodora teo. Poste
Begonio kaj alia samideano kondukis nin al gastejo, kie ni tranoktos. Kvankam la
veturo estas iom laciga, tamen ni ne volas forlasi la babilan shancon. Mi
proponis bieron, kiu neniam mankeblas al viroj por ghojiga babilado. Ni sidis en
malgranda butiko kaj ghoje babilis en nia komuna lingvo Esperanto. Kiam finighis
nia trinkado, jam estis profunda nokto. Sciinte, ke la hejmo de Sinjoro Begonio
estas distanca de tie, ni invitis lin tranokti kune kun ni, por tio ni kunigis
du litojn en unu grandan liton.
Matene de la 25-a mi shercis kun Begonio:"Tri
homoj dormis sur unu lito, tio estas vera kunlogho".
La inauguro okazos posttagmeze.
En trinkejo ghuante teon kaj babilante kun lokaj samideanoj ni atendis la
alvenon de samideanoj el urbo Wuhan. Audinte la konatan vorton
"saluton" mi vidis amason da samideanoj. Inter ili mi facile rekonis
tiujn samideanojn, kiujn mi neniam renkontis persone, char iliaj vizaghoj jam de
longe konataj de mi, fakte mi kelkfoje vidis iliajn fotojn rete. Jen dika
Weishan, jen skola Trigo kaj eleganta Hu Xu. Tuj shvebis esperanta parolo en la
salono, ja E-etoso!
Post tagmangho okazis inauguro en restoracio "Familio sur
akvo". Tute surprizis min, ke la kelneroj salutis nin en flua esperanto,
kiam ni atingis la restoracion.
Dum la kunveno Chiuj samideanoj prezintis sin esperante. Kaj
sinjoro Hu Guozhu faris prelegon. La kunveno dauris kelkajn horojn en ghoja
etoso. Vespere gastigantoj preparis abundajn manghajhojn. Samedeanoj foje kaj
foje tostis por amikeco kaj neforgesebla renkontigho. Post vespermangho
komencighis amuza vespero. Samideanoj kantis kaj dancis gaje. En ĥoro
"Neforgesebla Chinokto" finighis la vespero.
Nokte en gastejo mi konatighis kun sinjoro Mo, samideano el urbo
Wuhan, li aspektis ordinara sed entuziasma. Ni ambau forgesis lacecon kaj
komencis babili Esperante. De li mi sciis multon pri lia malfacila sperto kaj
anektodojn de E-movado. Ni ghoje babilis ghis la 3a matene.
Kvankam estis la unua fojo por mi partopreni en tia
kunveno, tamen Chio, kion mi vidis, profunde emociis min. Ni ghoje kunvenis ne
nur por la lingvo mem, kaj ankau por la granda idealo, kiun kreis nia majstro
Zamenhof.
Dum la kunloghado la dentdoloro multe turmentis min. Sciighinte
pri mia doloro, sinjoro Fu Yongjun, samideano de Huangshi tuj alportis al mi
medikementojn. Kvankam antaue ni ne konatighis, tamen lia frateca afableco
varmigis mian koron. Dankojn, kara sinjoro Fu!
Felicha tempo chiam estas mallonga, venis la tempo por disigho. Tagmeze de la 26a, post la tagmangho en la tetrinkejo, ni nevolonte adiauis manpreme.
de Zhang Ailing trad. Celumio
Pluvo,
kvazau malpeza reto el arghentgrizaj araneaj fadenoj gluecaj kaj
malseketaj,vualas la tutan autunan mondon.
La chielo ankau estas tiel sufoke malhela, kiel
anktiva logheja tegmento plenaj je araneajhoj. La grizblankaj nuboj amasighantaj
sur la chielo, estas kiel defala kalkajho de l' tegmento. Kovrite de l'
kaduka tegmento, chio estas eksterordinare sufoka. La verdaj granatarboj,
morusujoj kaj vitoj en la ghardeno nur reflektas la prosperon de l' pasinta
somermezo, nun kiel la restajhoj de romaniaj konstruajhoj ili tremas en la
fajfanta pluvsono, kaj rememoras la gloran estintecon. La koloro de herboj jam
farighis moroza palflavo, kaj sur la tero apenau troveblas ech unu fresha floro.
Klininte siajn kapojn kun plenaj larmoj, la delikataj narcisoj plantitaj ekster
la logheja zono vespiras pri siaj destinachoj, ke ili refoje suferas de la
shimplenaj pluvtagoj nur post du serenaj. Nur tiu osmanto en murangulo, kiu
singardeme kashighas sub la verdaj ovalaj folioj, kun orkaraj burghonoj
ornamintaj sur la branchpinto, montrighas iom da gherma espero de l'
nova vivo.
Pluvo falas trankvile, nur kun iom delikata sono.
La oranghrugha domo, kiel maljuna
bonzo kun brilkolora kasajo, kapkline kaj okulferme baptas je l' pluvo.
La malsekighaj rughbrikoj disradias pikan porksangan koloron, kiu forte
kontrastis kun la verdaj folioj de l' osmanto che la muro. Griza bufo saltas en
shimmalseka tero. Sub la sufoka reto de l' autuna pluvo, nur ghi estas unika
objekto plena je plezuro kaj viveco. La grizflava verukhauto harmonie
kunfandighas kun la sufoka malproksima chielo. Puf! Puf! Ghi saltadas de
herbkavo al koton, kaj disshprucigas mallum-verdajn akverojn.
Pluvo, kvazau malpeza reto el arghentgrizaj araneaj fadenoj gluecaj kaj malseketaj,vualas la tutan autunan mondon.
Jaro 1936
JARSEZONEde Princo [Pollando] Ho
autuno, ne venu ankorau ne
portu la songhon tristan kaj malghojan je
mia brusto floru per somero Fruktojn
malaperu. Ho
somero mia, ghojo del' okuloj floru
abunde kaj ensorch-ghue je
mia brusto ampejzaghon pentru Stelo
ekbrilu. Vintro,
vintro halitghu. ne
donacu neghon nek froston per
senama spiro ne ghenu la bruston Florojn
ne malbenu. Printempo,
ho printempo ama siluetighu,
alvenu, ekregu per
fresha vento ebriu la mondon Ekdancu,
ekkantu, eksorchu. 25.09.2003
|
Koroj kompatindaj de
Emile
VERHAEREN [Francio,1855-1916] Tiel
estas koroj kompatindaj, Kaj
en ili el plor' lagoj, Kiuj
palas kiel Shtonoj Entombejaj. Tiel
estas dorsoj kompatindaj Pli
de sufer' kaj shargh' sinkaj Ol
l'tegment' de l'domach' bruna Interduna. Tiel
estas manoj kompatindaj, Kiel
surshosea foli', El
la flavaj kaj velkintaj Antaupordaj. Kaj
okuloj estas kompatindaj, humil'-,
bonec'-, zorgo-plenaj Kaj
pli tristaj ol best-rigard' Sub
la venteg'. Tiel
estas homoj kompatindaj, Kun
indulgaj gestoj lacaj, De
mizer' krueladitaj, Tra
la ebenajhoj teraj. (tradukis Roland Platteau el "La plena Flandro") |
Laimius
STRAŽNICKAS
Preskau
chiu en Europo konas sanktajn lokojn kiel Lourdes [lurd] en Francio au Fatima en
Portugalio pro tie okazintaj misteraj aperoj de la sankta virgulino Maria. Tamen
ne multaj scias, ke la unua mistera apero de la Virgulino en Europo okazis en
eta litova urbeto Šiluva, 19 km norde de la urbo Raseiniai.
La
urbeto Šiluva jam ekde la 16a jarcento famighis per sia mistera bildo kaj
per patronfesto de la sankta virgulino Maria. La naskightago de la Virgulino
estas la 8a de septembro. Chirkau tiu tago okazas semajnlonga patronfesto. Jam
ekde la 17a jarcento al la patronfesto de Šiluva direktighas religiaj
procesioj.
Šiluva
famighis, kiam en la 15a jarcento loka bienulo Petras Gedgaudas konstruis la
preghejon kaj donacis por ghi bildon de la Virgulino. Meze de la 16a jarcento en
la chirkauo ekregis kalvinismo. Tamen dum staris la malnova katolika preghejo,
al la patronfesto de Šiluva amase venadis preghantoj. La pastoroj
malkontentighis pro tio. La katolika preghejo estis detruita. Ekde la jaro 1591
la urbo apartenis al la kalvinistoj kaj nur en la jaro 1622 sur la loko de la
iama preghejo katolikoj konstruis etan lignan preghejeton. Ekde la jaro 1629 la
bildo de la Virgulino estis publike montrata. Dum la jaroj 1760-1775 estis
konstruita nova katolika preghejo ¨C la nuna malgranda baziliko de la naskigho
de la sankta virgulino Maria.
Dum
Litovio estis sub la jugo de la cara Rusio, la loka registaro intencis vidalvide
al la katolika preghejo konstrui protestantan preghejon, tamen katolika pastro
achetis la tutan placon kaj tie konstruis statuon de la sankta Virgulino, kiun
li alportis el Sankta Peterburgo. Dum la sovetia periodo la registaro
diversmaniere ghenis la kredantojn, por ke ili ne partoprenu la religian feston
en Šiluva. Sovetiaj milicistoj fermadis vojojn, kvazau pro dombesta
epidemio, kaj ne tralasis la preghantojn, irantajn al la religia festo. Anstatau
la statuo de la sankta Virgulino tiam estis konstruita monumento por sovetiaj
batalantoj. La internacia famo de la loko estis preskau nula.
En
la jaro 1993 papo Johano Paulo la 2a vizitis tiun sanktan lokon de Litovio kaj
preghis en la kapelo de la Apero.
Ne
ekzakte oni scias la ghustan daton de la apero de la sankta virgulino Maria.
Onidire, tio okazis inter la jaroj 1608 kaj 1612.
Pashtistoj
de najbara vilagho, pashtante gregon sur kampoj de eklezio, sur unu granda
shtono ekvidis plorantan virinon, kiu portis surbrake infaneton. Unu el la
pashtistoj tuj kuris al kalvinista katekisto. Tiu chi invitis instruiston kaj,
veninte al la shtono, demandis la plorantan virgulinon:"Virgulino, kial
vi ploras?" Shi respondis: "Mi ploras, char antaue sur tiuj chi kampoj
oni adoradis mian filon kaj nun chi tie oni plugas kaj semas". Tion dirinte
shi tuj malaperis.
Ambau
kalvinistoj tiun chi aperon konsideris sherco de malica spirito. Tamen la
okazintajho baldau famighis. Maljuna agrikulturisto, jam preskau blinda pro la
solida agho, memoris, ke tiuloke, kie aperis la virgulino kun infaneto, iam
staris katolika preghejo. Li petis gvidi lin al la kampo, kiu tiujare estis
semita per sekalo. La maljunulo esperis malgrau sia blindeco retrovi tiun lokon.
Tuj veninte li subite ekvidis kaj montris, kie estis enfosita la trezoro de la
malnova preghejo. Oni elfosis kofron kun dokumentoj de la malnova preghejo kaj
bildo de Maria.
La
mistera bildo de la Dipatrino de Šiluva similas al tielnomata bildo de
sankta Luko, kiun en la jaro 1453 detruis turkoj. La bildo estas 1,38 m largha
kaj 2, 28 m alta. Onidire ghin en la jaro 1457 el Romo alportis loka bienulo
Petras Gedgaudas. Meze de la 16a jarcento la lasta katolika pastro enfosis la
bildon kune kun dokumentoj de la preghejo de Šiluva en fera kofro, tiel
dezirante protekti ghin kontrau la regantaj kalvinistoj.
Nova
adorado de la bildo farighis ebla nur en la jaro 1622, post rekonstruo de
katolika preghejo. En la jaro 1674 juvelisto L. Hoffman el Königsberg
(Pruslando) faris por Maria arghent-oran veston. En 1786 papo Pio la 6a
permesis, ke la bildo estu kronita. Dum ordinaraj tagoj la mistera bildo estas
kashata sub alia bildo, kiu prezentas la aperon de la sankta Virgulino, kaj kiun
en la jaro 1920 faris pentristo J. Rutkovski el Cęstochowa [chenstoĥova]
(Pollando).
La
hodiaua preghejo de Šiluva ¨C la baziliko de la naskigho de la sankta
virgulino Maria ¨C estas jam la kvara. Ghi estis konstruita inter 1760 kaj
1775. En la jaro 1976 papo Paulo la 6a oferis por la preghejo de Šiluva la
honortitolon de malgranda baziliko.
En
flanka pregheja kapelo estas konservata la fera kofro, en kiu post la apero de
Maria oni trovis la dokumentojn kaj la misteran bildon, nun pendantan super la
granda altaro.
La
plej impona konstruajho de Šiluva, simila al obelisko, estas la kapelo de
la Apero, je kelkcent metroj for de la baziliko. Ghin oni konstruis en la jaroj
1912-1924 okaze de la 300a datreveno de la apero. Ene de la kapelo, baze de la
altaro, estas enmuntita la legenda shtono, sur kiu aperis la sankta virgulino
Maria.
Dum
la lasta patronfesto oni komencis la konstruon de la estonta Spirita Centro, kie
por ekleziaj studoj preparighos junuloj, okazos religiaj konferencoj kaj povos
tranokti pilgrimantoj.
Redakcio: p/a s-ro Zhang Xuesong, Changtaiguan Gongdiansuo, CN-464193 Xinyang, Henan, Ĉinio
http://tefloro.533.net http://vip.88com.cn/tefloro http://tefloro.icpcn.com